Tablica upamiętniająca wydarzenie
Prowokacja gliwicka to sfingowana przez niemieckie służby specjalne (SD) akcja dywersyjna typu false flag, przeprowadzona 31 sierpnia 1939 roku o godzinie 20:00 na niemiecką radiostację w Gliwicach (Gleiwitz).
Przebieg i cel akcji
- Atak: Grupa niemieckich oficerów przebranych w polskie mundury wdarła się do budynku radiostacji.
- Komunikat: Napastnicy zdołali nadać w eter zaledwie kilkusekundową (składającą się z 9 słów) odezwę w języku polskim, w której twierdzili, że radiostacja jest w rękach polskich.
- Ofiary: Jako „dowód” rzekomego polskiego ataku Niemcy wykorzystali ciała wcześniej zamordowanych więźniów obozów koncentracyjnych ubranych w polskie mundury.
- Pierwsza ofiara: Na miejscu porzucono także ciało zamordowanego przez gestapo śląskiego patrioty i powstańca Franciszka Honioka (Franz Honiok), którego nazistowska propaganda określała mianem „konserwy” – pierwszego zabitego w tej operacji, uznawanego symbolicznie za pierwszą ofiarę II wojny światowej.
Znaczenie historyczne
Wydarzenie to miało służyć Adolfowi Hitlerowi jako propagandowy pretekst i alibi do rozpoczęcia inwazji na Polskę. Następnego dnia, 1 września 1939 roku, wojska niemieckie uderzyły na Rzeczpospolitą, co dało początek II wojnie światowej. Szczegółowe informacje i pamiątki po tym wydarzeniu można poznać m.in. w dziale historycznym Muzeum w Gliwicach
